Wat een cadeautje, deze inmiddels deels uitgelekte Miljoenennota. Het kabinet stuurt “liefdesbrieven” naar oppositie en vakbonden, alsof we hier bij een verliefde puber zijn beland die smeekt om een tweede kans, in plaats van een minderheidskabinet dat met 66 van de 150 zetels sowieso niets voor elkaar krijgt zonder te bedelen. En de boodschap in die brief is dat samenwerking cruciaal is. Ja, dat hadden we zelf ook al bedacht, na jaren van kabinetten die dachten het zonder Kamer te kunnen doen.

Kijk eens naar de generositeit van dit alles. De gemiddelde Nederlander gaat er 0,1 procent op achteruit. Niet op vooruit, áchteruit. Werkenden en mensen zonder kinderen mogen zelfs nóg iets harder inleveren, blijkbaar omdat ze de pech hebben geen extra compensatiepunten te scoren.

Over het asielbeleid is in de uitgelekte plannen zelf geen woord te vinden, en dat is op zich al veelzeggend. Je zou bijna denken dat het een onderwerp is waar men liever niet met de vingers aan zit voordat de onderhandelingen goed en wel zijn begonnen. Maar wie een beetje doorzoekt in de bestaande begrotingscijfers, komt bedragen tegen waar je van gaat stuiteren. Miljarden euro’s gaan om in de opvang van asielzoekers, met opvallend hoge kosten voor noodopvang omdat er simpelweg te weinig reguliere plekken zijn. Noodopvang die, oh toeval, aanzienlijk duurder blijkt dan gewone opvang. Alsof je een hotelkamer boekt omdat je eigen huis nog niet af is, en dan verbaasd doet dat de rekening torenhoog oploopt. En laat die rekening nou precies bij de belastingbetaler terechtkomen, dezelfde belastingbetaler die het komend jaar alweer met 0,1 procent moet inleveren.

Het is dan ook geen toeval dat asielbeleid een van de hete hangijzers zal worden zodra de onderhandelingen na het clowneske circus wat Prinsjesdag heet echt gaat losbarsten. Het staat nu nog niet zwart op wit in de gelekte plannen, maar iedereen in Den Haag weet dat de knuppel daar vroeg of laat in het hoenderhok gegooid gaat worden. De vraag is niet óf het gaat knallen, maar wanneer.

Ondertussen gaat er ook nog eens anderhalf miljard naar Defensie, begrijpelijk gezien de wereld, niemand zal daar hard tegen protesteren, maar de vraag waar we het geld allemaal vandaan moeten halen blijft reusachtig. Bloemen worden duurder, al pas vanaf 2028, ballonvaarten worden duurder, en de ouderenkorting gaat honderd euro omlaag. Allemaal kruimels op zich, maar opgeteld bak je er een compleet brood mee.

Het mooiste is de timing van dit hele schouwspel. Pas over een maand wordt er voor het eerst gestemd over de losse begrotingen. Dus alles wat nu gelekt is, de brieven, de halfslachtige concessies, het stilzwijgen over asiel, is niet het echte plan maar slechts een openingsbod. Weken onderhandelen liggen nog te wachten, en met een beetje geluk zet de oppositie flink de hakken in het zand voordat er weer een compromis uitrolt dat, zoals altijd, vooral de gewone burger iets gaat kosten.